Wandelschoenen

Wandelschoenen vormen misschien wel het belangrijkste onderdeel van de uitrusting, maar het maken van een keuze is lastig. Enkele tips.

Soorten wandelschoenen

De meeste buitensportwinkels gaan uit van vier categorieën, oplopend van soepele wandelschoenen voor lichte tochten (categorie A) tot bergschoenen voor alpien gebruik (categorie D). Prijzen variëren van 50 tot pakweg 250 euro.

  1. Soepele wandelschoenen en dito zolen, geschikt voor vlak terrein en verharde wegen. Deze schoenen hebben meestal geen enkelsteun en zou ik niet gebruiken om met zwaar beladen rugzak te lopen. Ze worden vaak gebruikt door Vierdaagselopers.
  2. Trekkingschoenen met steviger zolen en hoge schacht, daardoor meer steun aan de enkels. Ook wel softwalkers genoemd. Geschikt voor heuvels en bergachtig terrein, zolang er een duidelijk pad is.
  3. Bergwandelschoenen voor huttentrektochten in ruigere berggebieden. Wat robuuster dan B. Nog steviger zolen, die nog maar een beetje buigen. Geschikt voor wie wat vaker van de gebaande paden en wegen afwijkt.
  4. Stijgijzervaste bergwandelschoenen voor het hooggebergte. Harde onbuigzame zolen, geschikt om over rotsen, keien en ijsvelden te lopen. Vooral geschikt voor bergbeklimmers.

Er zijn ook mengvormen, zoals A/B of B/C. Allround wandelaars, die zowel dagwandelingen in Nederland maken als bergwandelvakanties ondernemen, komen vaak bij B/C uit; vierdaagselopers bij A of A/B en alpinisten bij D.

Merken

Een uitputtend overzicht van fabrikanten van wandelschoenen vind je op buitensport.startpagina.nl. Welk merk het beste is? Dan hangt vooral van je voeten af. Meindl staat bijvoorbeeld bekend om zijn brede wandelschoenen, maar die van Dachstein zijn vaak smaller. En damesschoenen zijn meestal wat smaller dan herenschoenen. Een ander gerenommeerd merk om uit te proberen is Lowa. Als je ze past in de winkel, kom je er vanzelf achter.

En wandelsandalen?

De ervaringen met het wandelen op sandalen lopen sterk uiteen. Goede wandelsandalen hebben stevige zolen, maar ze bieden geen steun aan je enkels en voor het zware werk als bergwandeltochten en de Vierdaagse van Nijmegen vind ik ze niet erg geschikt. Koop dan wel echt goede sandalen die geschikt zijn voor wandeltochten (50 tot 100 euro), niet sandalen voor een paar tientjes bij een standaard warenhuis. Het bekendste merk is Teva.

Wandelschoenen kopen

Op de voorpagina van Trek 11 vind je een kaart met alle adressen van buitensportwinkels en schoenmakers in Nederland en Vlaanderen. Bij sommige winkels kun je ook via internet bestellen. Een prima service, maar voor wandelschoenen zou ik dit beslist afraden – je kunt ze immers niet eerst passen.

Een bijzondere wandelschoenenwinkel die je in geen enkel overzicht terugvindt, is Vega-Life (www.vega-life.nl). Veganisten die geen leer willen dragen, kunnen via deze site kunststof wandel- en bergschoenen bestellen. Nadeel: ook hier heb je weer het probleem dat je ze niet eerst kunt passen. Ze hebben een winkel in Amsterdam, dus ga er gewoon heen.

Wandelschoenen passen

Een paar tips voor het uitproberen van wandelschoenen:

  • Neem je wandelsokken mee naar de winkel als je wandelschoenen gaat kopen. Daarmee voorkom je dat de schoenen tijdens het wandelen veel groter of kleiner uitvallen dan in de winkel.
  • Koop je schoenen op een doordeweekse dag. Dan heeft het personeel meer tijd voor je.
  • Ga niet ’s ochtends vroeg naar de winkel, maar later op de dag. ’s Ochtends zijn je voeten altijd iets dunner, in de loop van de dag zetten ze uit.
  • Pas in de winkel zoveel mogelijk wandelschoenen.
  • Zet je voet zo stevig mogelijk tegen de hak en veter dan de schoen dicht. Je tenen moeten nog bewegingsruimte hebben.
  • Probeer ook een halve maat groter of kleiner uit.
  • Loop er een stukje mee. Veel buitensportwinkels hebben speciale hellinkjes, zodat je kunt voelen hoe je schoenen bergop of bergaf zitten.

Wat niet acceptabel is: een wandelschoen mag bij het lopen nooit knellen of pijn doen. Koop schoenen nooit te klein. Zorg ervoor dat je tenen altijd genoeg ruimte hebben, ook als je bergaf loopt. Let ook op de enkels: hebben ze voldoende steun?

Wat wel acceptabel is: de eerste stappen met een nieuwe wandelschoen kunnen wat stroef zijn. Pas als je er een paar dagen op gelopen hebt, worden ze soepeler.

Onderhoud

  • Na elk gebruik goed luchten en drogen. Voor optimale ventilatie en gemakkelijk schoonborstelen kun je eventueel de veters en het voetbed uit de schoenen trekken en de tong naar voren duwen.
  • Na modderige tochten kun je het ergste vuil met koud of lauw (niet heet!) water afspoelen.
  • Wandelschoenen zijn nooit helemaal waterdicht, maar je kunt wel een heel eind komen door schoenen met weinig naden te kopen en die naden te sealen.
  • Laat natte berg- en wandelschoenen nooit naast een kachel drogen. Het leer kan dan uitdrogen en niet zelden kun je je schoenen dan direct weggooien. Beter is om het inlegzooltje eruit te halen en krantenproppen in de schoen te stoppen. Het drogen duurt dan een stuk langer, maar je schoenen gaan aanzienlijk langer mee.
  • Gebruik regelmatig een impregneermiddel. Bij voorkeur als de schoenen nog nat zijn. Vochtig leer heeft wijdere poriën, waardoor het middel er dieper kan inwerken. Door regelmatig te impregneren krijgen water en vuil minder kans en houden de schoenen langer hun ademend vermogen.
  • Neem ook af en toe de binnenkant van een schoen af, om zoutvorming te voorkomen.
  • Schoenen poetsen: smeer wandelschoenen regelmatig in met ledervet, wax of vergelijkbare middelen. Dit houdt het leer soepeler en daardoor sterker. Meestal krijg je bij de aankoop van je schoenen een geschikt middel of merk mee. Zo niet, vraag er zelf naar.
  • Schoenen van de categorieën B, C en D hebben meestal Vibram-profielzolen. Controleer regelmatig of deze nog niet versleten zijn. Je kunt ze bij een gespecialiseerde schoenmaker laten verzolen. Ook iets wat regelmatig moet worden vervangen: inlegzooltjes, want die worden na verloop van tijd steeds platter.

Reparatie van bergschoenen

Laten er na verloop van tijd toch stiksels los, of wordt het tijd voor een nieuwe zool? Ga niet naar een standaard schoenmaker, maar naar een schoenmaker die in wandelschoenen/bergschoenen is gespecialiseerd. Je vindt ze via de kaart op de voorpagina van Trek 11.

Instructievideo

Een redacteur van Backpacker Magazine geeft in een instructievideo tips voor het passen van schoenen en het meten van de juiste maat. Engelstalig, niet ondertiteld.

En enkele praktische tips voor het lopen met wandelschoenen, bijvoorbeeld het strikken van de veters en hoe je ze moet strikken om prettig bergafwaarts te lopen.

Op Pad gaat wat meer in op materiaal en techniek:

Auteur: Wessel Zweers

Liefhebber van wandelen, fietsen en kanovaren. Ervaren webmaster. Oprichter van Trek 11.