Het zadel is een van de belangrijkste onderdelen van je fiets. Een ongeschikt zadel kan je fietstocht ruïneren. Koop nooit een zadel op de laatste dag voor een fietsvakantie, je moet er minimaal een paar honderd kilometer op gefietst hebben.

De goede hoogte

Voordat je naar het zadel zelf kijkt: het is belangrijk om het op de goede hoogte in te stellen. Meestal heeft een fiets daarvoor een zadelpen. Ideaal voor het kiezen van de juiste zithoogte, maar let op: een verstelbare pen is niet bedoeld om een te groot of te klein frame te compenseren.

Een simpele vuistregel: ga op het zadel zitten, zet een van je benen op het pedaal en strek het totdat het pedaal in de onderste stand zit. Als je been maximaal is gestrekt, heeft je zadel de goede hoogte.

Het juiste fietszadel

Een zadel moet 100% goed zitten, niet minder dan dat. Toch is het niet altijd gemakkelijk om een goed zadel te kiezen. Twee dingen spelen een rol: de houding van je bovenlichaam en de vorm van het bekken. Vooral de afstand tussen de zitbeenknobbels is belangrijk. Deze knobbels vormen het raakvlak met het zadel. Ze zijn beter geschikt om op te zitten dan vetweefsel.

Lastig is wel om te bepalen wat voor bekken je precies hebt. In geval van twijfel kun je vaak een zadel een paar dagen te leen krijgen om uit te proberen. Dat is belangrijk, want een zadel kan in eerste instantie prima zitten, maar na een uur of wat kunnen er vervelende drukpunten blijken.

Populair zijn zogeheten gelzadels. Deze zorgen voor meer spreiding van de druk op het zadel. Daardoor worden bloedvaten minder dichtgedrukt, wat de doorbloeding belemmert. Ze hebben ook een nadeel: de druk kan worden verplaatst naar delen van het zitvlak waar dat niet prettig is, bijvoorbeeld de geslachtsorganen. Om dat te voorkomen bestaan er zadels met gleuven.

Een zadel met vering?

Een zadel met vering, zoals je vaak op stadsfietsen hebt? Het lijkt aantrekkelijk, maar voor lange fietstochten is het geen aanrader. Door het trappen zit je continu te deinen. De energie die gepaard gaat met die deining gaat uiteindelijk ten koste van de energie die nodig is voor horizontale verplaatsing. Met andere woorden: je wordt sneller moe.

Naast verende zadels heb je ook zadelpennen met vering. Deze hebben nog een extra nadeel: in het deinen zit een klein beetje speling, waardoor je ook een kleine horizontale beweging krijgt. En na een paar jaar kan de veerkracht grotendeels verdwenen zijn en hou je een instabiel zadel over.

Mannen versus vrouwen

Bijna elke fietswinkel maakt onderscheid tussen mannen- en vrouwenzadels. Toch zijn de verschillen in de praktijk minder groot dan je zou denken. Vaak blijkt dat mannen soms beter geholpen zijn met een vrouwenzadel, en omgekeerd.